Kiedy dochodzi do nagłego kryzysu, katastrofy czy traumatycznego wydarzenia, czas reakcji ma kluczowe znaczenie. Dla dzieci i rodzin doświadczających ostrego stresu każda minuta oczekiwania na pomoc pogłębia poczucie zagubienia. Z tą myślą Fundacja „Dziecko w Centrum”, dzięki wsparciu POP Fund, zrealizowała pionierski projekt: Mobilne Centrum Pomocy Dzieciom w Sytuacjach Kryzysowych.
Projekt ten jest bezpośrednią odpowiedzią na realne, krytyczne potrzeby zidentyfikowane podczas fali uchodźczej z Ukrainy oraz wcześniejszych interwencji kryzysowych w Wielkopolsce. Doświadczenia zespołu dobitnie pokazały, że brak bezpiecznej, intymnej przestrzeni do prowadzenia terapii w terenie drastycznie ogranicza skuteczność pomocy. Szczególnie w przypadku dzieci zmagających się z traumą wojenną i syndromem PTSD (zespołem stresu pourazowego), hałas i brak prywatności są barierą nie do przejścia.
– Podczas pomocy udzielanej rodzinom uchodźczym w halach, w których tymczasowo mieszkały rodziny uciekające przed wojną w Ukrainie, widzieliśmy dzieci próbujące funkcjonować w ogromnym hałasie, tłoku i ciągłym napięciu. Brakowało miejsca, w którym można byłoby spokojnie porozmawiać, wyciszyć emocje czy zapewnić dziecku choć odrobinę poczucia bezpieczeństwa. A przecież dziecko po doświadczeniu kryzysu potrzebuje przede wszystkim spokojnej, bezpiecznej przestrzeni i obecności dorosłych, którzy pomogą mu odzyskać poczucie kontroli. To właśnie te doświadczenia stały się impulsem do stworzenia Mobilnego Centrum Pomocy Dzieciom – mówi Alicja Napierała-Sellmoser, koordynatorka projektu.
17 lat doświadczenia przekute w innowację
Fundacja „Dziecko w Centrum” działa nieprzerwanie od 2008 roku, rocznie pomagając ponad 1200 osobom – dzieciom po doświadczeniu przemocy fizycznej, psychicznej i seksualnej, ich rodzinom i bliskim oraz specjalistom pracującym w obszarze ochrony dzieci.
Nad nowym projektem czuwa interdyscyplinarny zespół kilkunastu specjalistów, który wykorzystuje wieloletnie doświadczenie pracy z dziećmi po doświadczeniu przemocy, traumy i nagłych zdarzeń kryzysowych, aby stworzyć system szybkiego i bezpiecznego reagowania.
– Dzieci po doświadczeniu kryzysu bardzo często funkcjonują w stanie silnego przeciążenia emocjonalnego i poczucia zagrożenia. Nawet krótka rozmowa przeprowadzona w spokojnym, przewidywalnym i bezpiecznym miejscu może mieć ogromne znaczenie dla ich poczucia bezpieczeństwa oraz dalszego procesu zdrowienia. Dlatego tak ważne jest, aby profesjonalna pomoc psychologiczna była dostępna natychmiast – podkreśla Sylwia Kędziora-Nawrot, psycholożka Fundacji „Dziecko w Centrum”.
Kilkunastoletnia praktyka fundacji w bezpośredniej pracy z dziećmi po traumie – w gabinecie, w terenie i w warunkach kryzysu humanitarnego – pozwoliła zaprojektować system, który pomoże zorganizować pomoc w miejscach dotychczas poza zasięgiem stałej infrastruktury: przy obozach dla uchodźców, w strefach objętych klęską żywiołową, w pobliżu miejsca tragedii. Zamiast czekać na udostępnienie stałej infrastruktury, pomoc psychologiczna dotrze dokładnie tam, gdzie doszło do kryzysu.
Droga do celu – jak powstało Mobilne Centrum?
Istotą projektu było stworzenie kompletnego, w pełni niezależnego systemu mobilnego, który można uruchomić w dowolnej lokalizacji w zaledwie kilkanaście minut. Mobilne Centrum będzie działać autonomicznie, bez konieczności podłączania się do lokalnych sieci energetycznych czy infrastruktury budynkowej.
Aby system mógł sprawnie działać w terenie, projekt został podzielony na kilka kluczowych kroków:
- Budowa bazy technicznej: Zakup profesjonalnego namiotu pneumatycznego, cichego agregatu prądotwórczego oraz systemów klimatyzacji i ogrzewania. Dzięki temu centrum zyska pełną autonomię i komfortowe warunki przez cały rok.
- Wyposażenie i komunikacja: Zakup materiałów terapeutycznych dostosowanych do dzieci w różnym wieku oraz profesjonalnego systemu nagłośnienia do kontaktu z grupami i służbami ratunkowymi.
- Przygotowanie zespołu: Specjalistyczne szkolenia dla personelu Fundacji z procedur szybkiego reagowania oraz praktyczne ćwiczenia z błyskawicznego montażu sprzętu.
- Testy w terenie: Przeprowadzenie symulacji sytuacji kryzysowych i ewaluacja systemu, aby upewnić się, że w warunkach kryzysowych wszystko zadziała bez zarzutu.
Nowy standard pomocy w Wielkopolsce
Dzięki dofinansowaniu z POP Fund, Wielkopolska zyska pierwszy mobilny system wsparcia psychologicznego dla dzieci i rodzin uruchamiany bezpośrednio w miejscu kryzysu.
Mobilne Centrum Pomocy Dzieciom to gwarancja, że profesjonalne, bezpieczne i przyjazne najmłodszym gabinety psychologiczne mogą pojawić się w dowolnym zakątku województwa zawsze wtedy, gdy wydarzy się tragedia.
W POP Fund wierzymy, że każde dziecko – bez względu na okoliczności, narodowość czy miejsce zamieszkania – zasługuje na natychmiastową ochronę i profesjonalną opiekę w trudnych chwilach.
Projekt sfinansowany dzięki Fundacji PKO Banku Polskiego oraz Fundacji ORLEN poprzez fundusz POP Fund
